ตรวจ EKG บอกอะไร เรื่องหัวใจเราได้บ้าง

       การตรวจ EKG (Electrocardiogram) หรือที่เรียกกันว่า ”คลื่นไฟฟ้าหัวใจ“ เป็นการตรวจที่ช่วยบันทึก “สัญญาณไฟฟ้า” ของหัวใจในขณะที่หัวใจกำลังเต้นอยู่ เป็นการตรวจที่รวดเร็ว ไม่เจ็บ และใช้เวลาเพียงไม่กี่นาที แต่สามารถให้ข้อมูลสำคัญเกี่ยวกับสุขภาพหัวใจได้อย่างมาก

EKG คืออะไร?

       หัวใจของเราทำงานโดยอาศัยกระแสไฟฟ้าขนาดเล็กที่ส่งสัญญาณให้กล้ามเนื้อหัวใจบีบตัวและคลายตัวอย่างเป็นจังหวะ การตรวจ EKG จะติดแผ่นนำไฟฟ้าบนผิวหนังบริเวณหน้าอก แขน และขา เพื่อตรวจจับสัญญาณไฟฟ้าเหล่านี้ แล้วแสดงผลเป็นกราฟเส้นคลื่น
แพทย์จะดูจากรูปแบบของคลื่น เช่น
      • อัตราการเต้นของหัวใจ (Heart rate)
      • จังหวะการเต้น (Rhythm)
      • ความผิดปกติของสัญญาณไฟฟ้า

EKG บอกอะไรเกี่ยวกับหัวใจเราได้บ้าง?

       1. หัวใจเต้นเร็วหรือช้าเกินไปหรือไม่
EKG สามารถบอกได้ว่าหัวใจเต้นเร็วผิดปกติ (หัวใจเต้นเร็ว-Tachycardia) หรือเต้นช้าเกินไป (Bradycardia) ซึ่งอาจทำให้มีอาการใจสั่น หน้ามืด หรือเป็นลม

       2. หัวใจเต้นผิดจังหวะหรือไม่ (Arrhythmia)
EKG เป็นเครื่องมือหลักในการตรวจภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะ เช่น
      • ภาวะหัวใจห้องบนเต้นพลิ้ว (Atrial fibrillation)
      • หัวใจเต้นแทรก
      • จังหวะเต้นไม่สม่ำเสมอ
ภาวะเหล่านี้บางครั้งผู้ป่วยอาจไม่รู้ตัว แต่เพิ่มความเสี่ยงต่อโรคหลอดเลือดสมอง

       3. มีภาวะกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือดหรือไม่
หากมีอาการเจ็บแน่นหน้าอก เหนื่อยง่าย หรือสงสัยหัวใจวาย EKG สามารถช่วยบอกสัญญาณของ
      • กล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือด
      • กล้ามเนื้อหัวใจตายเฉียบพลัน (Heart Attack)
การตรวจอย่างรวดเร็วช่วยให้แพทย์ตัดสินใจรักษาได้ทันท่วงที

       4. หัวใจโตหรือผนังหัวใจหนาหรือไม่
ในบางกรณี EKG สามารถบอกสัญญาณว่าหัวใจห้องใดห้องหนึ่งโตหรือหนาผิดปกติ ซึ่งอาจสัมพันธ์กับความดันโลหิตสูงหรือโรคลิ้นหัวใจ

       5. ความผิดปกติของเกลือแร่ในเลือด
ระดับโพแทสเซียมหรือแคลเซียมที่ผิดปกติสามารถทำให้รูปคลื่นไฟฟ้าเปลี่ยนแปลงได้ EKG จึงช่วยบอกเบาะแสเกี่ยวกับความสมดุลของเกลือแร่ในร่างกาย

ใครบ้างที่ควรตรวจ EKG?

      • ผู้ที่มีอาการเจ็บหน้าอก ใจสั่น เหนื่อยง่าย หน้ามืด
      • ผู้ที่มีโรคประจำตัว เช่น เบาหวาน ความดันโลหิตสูง
      • ผู้ที่มีประวัติครอบครัวเป็นโรคหัวใจ
      • ผู้ที่ต้องการตรวจสุขภาพประจำปี
      • ผู้ที่ต้องผ่าตัดหรือทำหัตถการบางอย่าง

EKG ไม่ได้บอก "ทุกอย่าง" เกี่ยวกับหัวใจ

       แม้ EKG จะมีประโยชน์มาก แต่ก็ไม่สามารถบอกได้ทุกปัญหาหัวใจ เช่น การตีบของหลอดเลือดหัวใจในระยะเริ่มต้น หรือโครงสร้างหัวใจอย่างละเอียด ในบางกรณีแพทย์อาจแนะนำการตรวจเพิ่มเติม เช่น
      • อัลตราซาวด์หัวใจ (Echocardiogram)
      • การทดสอบสมรรถภาพหัวใจ (Exercise Stress Test)
      • การฉีดสีดูหลอดเลือดหัวใจ

       การตรวจ EKG เป็นการตรวจพื้นฐานที่สำคัญ ช่วยให้เราทราบถึงจังหวะและสัญญาณไฟฟ้าของหัวใจ สามารถค้นพบความผิดปกติได้ตั้งแต่ระยะเริ่มต้น และช่วยลดความเสี่ยงของภาวะแทรกซ้อนรุนแรง หากคุณมีอาการผิดปกติเกี่ยวกับหัวใจ อย่าละเลยสัญญาณเตือนเล็ก ๆ เพราะการตรวจเพียงไม่กี่นาที อาจช่วยป้องกันปัญหาใหญ่ในอนาคตได้